Amigdala Nedir, Amigdala Hakkında Merak Edilenler

Amigdala Nedir, Amigdala Hakkında Merak Edilenler

Amigdala duygular, duygusal davranışlar ve motivasyon için birleştirici merkezdir. Beyin baş aşağı çevrilirse, hipokampusla devam eden yapının sonuna uncus denir.

Uncus’u soyarsanız, hipokampüsün ön tarafına bitişik olan amigdalayı açığa çıkarırsınız. Tıpkı hipokampusta olduğu gibi, ana yollar çift yönlü olarak iletişim kurar ve hem getir hem de götür işlevini gören lifleri içerir.

Amigdala duygular, duygusal davranışlar ve motivasyon için birleştirici merkezdir.

Amigdala Nedir, Amigdala Girdileri Nelerdir?

Hipokampusta olduğu gibi, amigdalaya girdi taşıyan lifler neredeyse tüm durumlarda amigdaladan çıktı taşıyan liflerle bir bütün halindedir. Amigdala, viseral girdilerin yanı sıra tüm duyulardan girdi alır.

Amigdala’nın duygusal öğrenmede çok önemli olmasından dolayı viseral girdilerin büyük girdi kaynağı olması şaşırtıcı değildir.

Viseral girdiler hipotalamus, septal alan, orbital korteks ve parabrachial çekirdekten gelir. Koku alma duygsunun bilgisi koku soğancığından gelir. İşitsel, görsel ve bedensel bilgi ise geçici ve ön singulat kortekslerinden gelir.

Amigdala’nın Esas Çıktı Yolları

Amigdala’nın 5 farklı çıkış yolu bulunmaktadır:

  • Ventral Amigdalofugal Yolu
  • Sınır Lifleri
  • Doğrudan Hipokampus’a
  • Doğrudan Entorhinal Korteks’e
  • Doğrudan Talamusun Dorsomedial Çekirdeğin’e

Ön Amygdalofugal Yolu

Ön Amygdalofugal Yolu. “Fugal” terimi “ fuge” sözcüğünden gelir, “Kaçak” kelimesinde olduğu gibi uzaklaştırmak anlamına gelir. Bu yol, ön koku alma çekirdeğine, ön delikli maddeye, piriform korteks, orbitofrontal kortekse, ön singulat kortekse ve ventral striatuma kadar devam eder.

Ön striatum, kaudat, putamen ve nükleus sepumbens septi’nin bir kısmını içerir (septumun dibindeki çekirdek). Ön striatumdaki projeksiyonlar, uyaran-cevap ilişkisel öğrenmede önemli olan bir bazal gangliyon devresindeki bağlantılardır.

Ön amigdalofugal yol, ayrıca hipotalamus ve septal çekirdeğe bağlanır. Ancak amigdala’nın hipotalamus ve septal çekirdeğe olan başlıca bağlantısı stria terminalis üzerinden sağlanır.

Ön amigdalofugal yol önemlidir, çünkü limbik sistem aracılığıyla motivasyon ve güdülerin tepkileri etkileyebileceği bir bağlantıdır. Aynı zamanda tepkilerin öğrenildiği bir bağlantıdır.

Aslında, çağrışımsal öğrenmenin gerçekleştiği bağlantı budur. Burası tepkilerin ödül ve ceza olan iştah açıcı ve caydırıcı sonuçlarla ilişkilendirildiği yerdir.

Amigdala Ön Amygdalofugal Yolu Üç Sadeleştirme

  • Stria terminalis, biçim, işlev ve konum bakımından hipokampal yolun forniksi ile benzerdir. Dolayısıyla, benzetme yapacak olursak, forniksin hipokampus olmasından dolyayı stria terminalisin amigdalaya olduğu söylenebilir. Stria, çizgi, oluk veya şerit anlamına gelen Latince bir kelimedir. “Çizgili” kelimesi ile bağlantılıdır.
  • Stria terminalis sadece subkortikal yapılara bağlanır.(Kortikal yapılara bağlantı ön amigdalofugal yoldan yapılır.)
  • Stria terminalis, septal çekirdeklere ve hipotalamusa da bağlanması ve böylece bir halka oluşturması nedeniyle ön amigdalofugal yolla örtüşür.

Amigdala Forniks Sadeleştirmesi

Forniks gibi stria terminalis de anterior komissüre göre pre-komisural ve post-komisural dallara sahiptir.

Pre-komisural kol septal bölgeye ulaşır. Forniksin görevi tam olarak budur. Post-komisural kol hipotalamusa ulaşır. Forniksin görevi tam olarak budur.

Forniksin post-komisural kolları hipotalamusun mememsi cisimciklerini yansıtırken, stria terminalisin post-komisural kolları hipotakamusun çekirdek ve ön-medikal çekirdeklerini yansıtır.

Fornikste olduğu gibi, bazo lifler kontralateral tarafın çaprazında olan ön komissüre girer. Tıpkı ön komissür yoluyla birbirleriyle iletişim kuran iki hipokampide olduğu gibi, iki amigdala ön komissür aracılığıyla birbirleriyle iletişim kurar.

Stria terminalis, epithalamusun bir parçası olan habenulaya da yansır.

Amigdalanın merkezi çekirdeği, esas olarak lateral hipotalamusa ve beyin sapına çıkış yolları yoluyla otonomik duygu bileşenleri üretir.

Amigdala’nın merkez çekirdeği ayrıca öncelikle ön singulat kortekse, orbitofrontal kortekse ve prefrontal kortekse ön amigdalofugal çıkış yolu aracılığıyla bilinçli duygu algısı üretir. (Örneğin nabız, tansiyon ve solunumdaki değişmeler).

Amigdala ‘nın İşlevi Hakkında Merak Edilenler

Amigdala dürtüsü, saldırganlık veya korku gibi yoğun duygulara neden olur. Geçici lob epilepsisinin tahriş edici lezyonları, amigdalayı uyarma etkisine sahiptir.

Panik ataklar, açıkça tanımlanabilir bir neden olmaksızın yaklaşmakta olan bir felaket duygusu yaratan kendiliğinden tekrarlayan kısa süreli korku olaylarıdır.

PET taramaları, sağ parahippokampal gyrus ile başlayarak parahippokampal gyri’ye kan akışında bir artış olduğunu göstermiştir.

Anksiyete atakları sırasında benzer ancak zayıflatılmış kan akışı artışları meydana gelir.

Amigdala aşınması gibi yıkıcı doku bozulmaları geçici lob epilepsinin tahriş edici doku bozulmalarına karşı zıt bir etkiye neden olur.

Amigdalanın yıkıcı doku bozulmaları hayvanlarda dolgunluğa ve insanlarda bir etki düzlüğü olarak karakterize olan sakin bir dinginliğe neden olur.

Amigdala doku bozulmaları, amigdalada kalsiyum biriktiği Urbach-Wiethe hastalığının bir sonucu olarak ortaya çıkabilir.

Bu hastalık yaşamın erken döneminde ortaya çıkarsa, bilateral amigdala doku bozulmalarıyaşayan bu hastalar yüz ifadelerinde duyguları ayırt edemez, ancak yüzleri tanımlama yetenekleri kaybolmaz.

Yüz tanıma ve hafıza için anatomik bölüm, inferotemporal korteksin multimodal çağrışım bölümündedir. Bu, bir alandaki duyguların yoğun bir duygusal yüklü hafıza oluşturmak için başka bir alandaki algı ile nasıl bağlantılı olduğuna iyi bir örnektir.

Comments

comments

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir